Hakemli Dergi Nedir?


Tam adı ulusal hakemli dergi olan, editörü ve en az beş değişik üniversitenin öğretim üyelerinden oluşmuş danışmanlar grubu olan, bilimsel-sanatsal özgün araştırma makaleleri yayımlayan, yılda en az iki kez yayımlanan ve son beş yılda düzenli olarak basılıp dağıtımı yapılmış, üniversite kütüphanelerinde erişilebilir olan dergidir. Bilim adamlarının ulaştığı bilgilerin bilim dünyasına aktarılmasında ulusal ve uluslararası bilim dergilerinin önemli rolü vardır.  Dünyadaki toplam sayılarının 50.000’i aştığı tahmin edilen bilim dergilerinden ve bu dergilerin bir yılda içerdikleri çok sayıda makalelerin hepsinden kolayca haberdar olmak hemen hemen imkânsızdır. Çağımızın bilgi çağı ve en önemli aracının bilgiye kolayca erişim olduğu düşüncesinden yola çıkarak çeşitli kuruluşlar, bilimsel dergilere ve içeriklerine ulaşımı kolaylaştırabilmek için endeks sistemleri ve kurumları oluşturmuşlardır. Endeks kurumlarınca düzenli olarak uluslararası düzeyde taranan bilim dergilerine “uluslararası bilim dergileri” denilmektedir. Bir derginin uluslararası endeks kurumlarınca taramaya alınabilmesi için üzerinde mutabakat sağlanmış, bazı önemli şartlar vardır. Bunlardan en önemlileri derginin düzenli şekilde zamanında çıkartılması, yayına kabul edilen makalelerin hem şekil hem de içerik yönünden ciddi bir hakem süzgecinden geçirilmiş olması, makalelerin yazım dilinden başka geçerli bir yabancı dilde de özetlerinin verilmesi ve makaleye bilgisayar ortamında ulaşmada kolaylık sağlayan anahtar kelimelerin yer alması sayılabilir.

“VINITI database RAS”, “EBSCOHost”, “PubMed” ve benzeri pek çok indeks, veri tabanı, arama motoru gibi kaynaklar bilimsel yayınlara ulaşmaya veya onların değişik karşılaştırmalı değerlendirilmelerine olanak sağlamaktadırlar. Atıflarla ilgili analiz verebilen kuruluşlar arasında Web of science, Scopus, Google scholar, AGRIS, Index Copernicus, BIOSIS sayılabilmektedir. Etki değeri (Impact factor), h-indeks, SCImago Journal Rank, SNIP/Eigenfactor, Usage ISI dergi karşılaştırmalarında kullanılan sistematik değerlerdir. Etki değeri, aynı konudaki dergilerin karşılaştırılmaları için iyi bir ölçüttür.